Chữa Lành Tâm Hồn Khi Mở Lối Đi Sau Giàn Mướp
Chữa lành tâm hồn khi mở lối đi bắt đầu lúc 6:12, khi An đặt bàn chân xuống viên gạch đầu tiên sau giàn mướp và nghe tiếng dép dính vào lớp bùn mỏng.
Đêm qua mưa không lớn. Chỉ đủ để lá mướp giữ nước ở các đường gân và làm đất phía sau luống rau mềm ra. Mấy cọng dây leo rủ xuống thấp, vướng ngang tầm vai. Một chiếc lá già úp mặt vào thành chậu, mép lá đã sờn thành những răng nhỏ.
An đứng ở cửa sau, tay cầm cây chổi tre. Cô không định dọn lối hôm nay. Cô chỉ ra xem chậu húng có còn nằm trong khoảng râm vừa đủ không.
Nhưng từ bếp nhìn ra, lối đi sau giàn mướp gần như biến mất. Ba viên gạch lót chân bị đất che một nửa. Dây buộc cũ, cái loại cô dùng để giữ thân cây khỏi đổ sau trận gió tuần trước, đã tụt xuống và nằm vắt qua đường.
Chữa lành tâm hồn khi mở lối đi sau một đêm mưa
6:18. An đặt chổi xuống nền gạch. Cán chổi chạm vào bậc cửa phát ra một tiếng khô. Cô cúi người nhặt sợi dây buộc trước.
Dây đã ngấm nước. Khi cô kéo lên, bùn bám theo thành một vệt mảnh, rơi lại từng chút vào kẽ gạch. Ngón tay cô lạnh ở đầu móng.
Cô nhớ một buổi sáng khác, lâu hơn nhiều. Khi ấy hành lang bệnh viện cũng ướt sau cơn mưa. Có người lau sàn vừa đi qua, để lại mùi nước tẩy pha loãng. An đứng sát tường, né xe đẩy thuốc, tay giữ chiếc túi vải đựng áo của ba.
Mẹ đi trước. Bác sĩ đi sau. Không ai nói với cô phải đứng ở đâu. An tự ép mình vào mép tường, nhường đường cho mọi người, nhường đến mức vai áo chạm vào lớp sơn bong.
Một người đàn ông đi ngang bảo: “Cháu tránh ra chút.”
Cô đã tránh thêm, dù phía sau chỉ còn tường.
Lối đi nhỏ và thói quen nhường đến mất chỗ đứng
An gỡ sợi dây khỏi thân mướp. Cô không giật. Cô dùng móng tay nới nút thắt, từng vòng một. Nút thắt chặt ở chỗ dây bị xoắn, như thể đã quen với việc phải giữ quá nhiều.
Trên đầu cô, một giọt nước rơi từ lá xuống gáy. Cơ thể cô co lại rất nhanh. Cổ rụt xuống, vai nâng lên. Cử động ấy nhỏ, nhưng đủ làm cô nhận ra mình vẫn thường chuẩn bị trước một thứ chưa xảy ra.
Cô đứng thẳng lại.
Sợi dây rời khỏi thân cây. Thân mướp không đổ. Nó nghiêng một chút rồi tựa vào thanh tre bên cạnh.
An để sợi dây ướt lên mép chậu. Cô lấy chổi quét đất khỏi viên gạch đầu tiên. Bùn không đi ngay. Nó bị đẩy sang hai bên, để lộ mặt gạch màu đỏ sẫm với một vết nứt chạy chéo ở góc.
Cô quét chậm hơn.
Không phải để gạch sạch. Chỉ để bàn chân có một chỗ đặt xuống mà không trượt.
Chữa lành tâm hồn khi mở lối đi không cần phá bỏ giàn cây
6:31. An mở điện thoại, tìm lại ghi chú chăm cây leo. Một bài hướng dẫn làm giàn và tỉa dây trên Royal Horticultural Society nhắc đến việc chừa khoảng thoáng để cây có không khí và người chăm còn đi lại được. Cô đọc câu đó hai lần.
Trước đây, cô hay nghĩ muốn có lối đi thì phải cắt bớt thật nhiều. Phải làm cho gọn. Phải bỏ những thứ mọc sai chỗ.
Sáng nay cô không cắt gì cả.
Cô chỉ nâng một dây leo lên cao hơn, buộc lại vào thanh tre bằng nút lỏng. Hai ngón tay cô chừa một khoảng nhỏ giữa dây và thân cây. Không siết sát. Không để hằn.
Cây kéo nhỏ nằm trên bậc cửa. An nhìn nó một lúc rồi không cầm lên.
Một khoảng trống vừa đủ để đi qua
6:43. Lối đi hiện ra được ba viên gạch rưỡi. Không thẳng. Viên cuối cùng vẫn chìm dưới đất, chỉ lộ một góc tam giác.
An chống tay lên đầu gối. Lưng áo cô ẩm ở giữa. Dưới móng tay có một đường bùn mảnh, rửa chắc cũng còn vệt.
Điện thoại rung trên bậc cửa. Tin nhắn của mẹ: “Hôm nay con có ra ngoài không?”
An đọc. Phản xạ cũ là trả lời tùy tình hình, một câu không mở thêm cửa nào. Cô đã dùng kiểu trả lời ấy nhiều năm: đủ lịch sự, đủ kín, đủ để không ai bước vào phần mình đang đứng chật.
Cô nhìn lối đi vừa quét. Mấy hạt đất vẫn nằm ở kẽ gạch. Một con kiến đen bò qua vết nứt rồi biến mất dưới lá mục.
An gõ: “Chắc con ra mua thêm dây mềm. Dây cũ buộc cây bị chặt quá.”
Cô dừng lại, thêm một câu.
“Con cũng đang dọn lại lối sau giàn mướp.”
Mẹ trả lời sau vài phút: “Ừ, dọn để còn đi. Vườn có cây cũng phải có đường.”
An đặt điện thoại xuống, màn hình ngửa lên. Câu ấy nằm đó, không ép cô phải giải thích tiếp.
Cô lấy bình tưới, rót một ít nước sát gốc mướp. Lần này cô không tưới bù cho cả đêm mưa. Chỉ một vòng nhỏ quanh phần đất đã khô ở mép chậu.
7:02. Nắng bắt đầu chạm đến giàn mướp. Những giọt nước trên lá sáng lên từng điểm nhỏ rồi mờ đi khi gió lùa qua.
Chữa lành tâm hồn khi mở lối đi không làm An thành người biết giữ chỗ cho mình trong mọi hành lang. Có thể cô vẫn sẽ nép vào tường khi ai đó đi quá nhanh. Có thể cô vẫn trả lời ngắn khi không biết người khác muốn gì ở mình.
Nhưng sáng nay, cô không nhổ bỏ giàn mướp để có đường.
Cô cũng không đứng yên trước chỗ bị chắn.
Cô gỡ một nút thắt, nâng một dây leo, quét lộ ra ba viên gạch rưỡi. Khi bước thử qua lối mới, dép cô vẫn dính bùn. Nhưng bàn chân không trượt nữa.
Ở mép chậu, sợi dây cũ nằm ướt và mềm. An nhặt nó lên, vắt qua thành rổ cho ráo. Cô chưa vứt đi. Có những thứ từng siết quá chặt vẫn có thể được dùng lại, nếu lần sau người ta nhớ chừa ra một khoảng.
